De wereldwijde landbouw- en voedselproductie blijft de komende tien jaar toenemen, vooral dankzij hogere opbrengsten, technologische vooruitgang en een verdere intensivering van productiesystemen.

Tegelijkertijd blijft de voedselvoorziening kwetsbaar voor geopolitieke spanningen, stijgende energieprijzen en verstoringen op de markt voor agrarische grondstoffen, zoals kunstmeststoffen, veevoeder en zaden. Dat blijkt uit de OESO-FAO Agricultural Outlook 2026-2035, de jaarlijkse vooruitblik van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) en de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO) op de ontwikkeling van landbouw-, voedsel-, visserij- en aquacultuurmarkten wereldwijd.

Productiviteit stuwt groei

Volgens het rapport groeit de mondiale landbouw- en visserijproductie tussen 2026 en 2035 naar verwachting met 13%. De belangrijkste motor achter die groei is niet een sterke uitbreiding van het landbouwareaal, maar vooral een hogere productiviteit en verdere intensivering van bestaande productiesystemen. De groei concentreert zich vooral in Azië, Sub-Sahara Afrika en Latijns-Amerika. Deze regio’s zullen samen een groot deel van de extra wereldwijde productie voor hun rekening nemen. Vooral Azië blijft een belangrijke groeimotor, waarbij India naar verwachting een groot aandeel zal hebben in de toename van de landbouwproductie.

Recordopbrengst graan

De mondiale graanproductie blijft een van de belangrijkste pijlers onder de groei van de voedselvoorziening. Volgens de Outlook bereikt de productie in 2035 een recordniveau van 3,22 miljard ton. De stijging komt vooral door hogere opbrengsten per hectare. Zo wordt voor granen een jaarlijkse opbrengstgroei van gemiddeld 0,9% verwacht. Daartegenover staat slechts een beperkte uitbreiding van het areaal, met gemiddeld 0,1% per jaar. Van de geproduceerde granen zal in 2035 naar verwachting 40% rechtstreeks voor menselijke consumptie worden gebruikt, terwijl 34% bestemd is voor diervoeding. Tarwe en rijst blijven vooral belangrijk als voedingsgewassen, terwijl maïs hoofdzakelijk als veevoer wordt ingezet.

Min of meer stabiel prijsniveau

Door de verwachte productiviteitsgroei blijven de internationale landbouwprijzen naar verwachting relatief stabiel of komen ze iets lager uit dan het huidige niveau. Een efficiëntere productie en hogere opbrengsten beperken de druk op de markten, ondanks de groeiende wereldwijde vraag naar voedsel. Tegelijkertijd verandert de samenstelling van die vraag. In middeninkomenslanden zal de consumptie van dierlijke producten verder toenemen door stijgende inkomens en veranderende eetpatronen. Zuidoost-Azië zal naar verwachting 39% van de wereldwijde groei in voedselconsumptie voor zijn rekening nemen. In hogereinkomenslanden is de verwachting dat de groei van de vleesconsumptie zal vertragen en de voorkeur geleidelijk van rundvlees naar gevogelte zal verschuiven, onder invloed van de prijs en gezondheids- en duurzaamheidsoverwegingen.

Ontwikkelingen in de visserij

Ook de productie van vis en andere voedingsmiddelen uit de zee zal blijven uitbreiden. De mondiale visserij- en aquacultuurproductie neemt volgens de Outlook tot 2035 met 11% toe. Aquacultuur blijft daarbij de belangrijkste groeimotor en vertegenwoordigt tegen 2035 naar verwachting 56% van de totale productie, tegenover 53% vandaag. De positie van Azië als de dominante regio voor zowel de productie als de consumptie van aquatische producten zal ongewijzigd blijven. De groei in China, momenteel de grootste producent van aquacultuurproducten, zal naar verwachting wel verder afnemen.

Impact energiecrisis

Naast de langetermijnvooruitzichten besteedt het rapport aandacht aan de uitdagingen op korte termijn. Vooral de ontwikkeling van energieprijzen en de beschikbaarheid van meststoffen kunnen een grote invloed hebben op de voedselproductie. Een aanhoudende stijging van de energieprijzen kan leiden tot minder kunstmestgebruik en daardoor tot lagere opbrengsten. Volgens de scenarioanalyse van OESO en FAO zou een voortzetting van de sterke energieprijsstijging uit 2026 de mondiale graanproductie in 2027 met 0,9% kunnen verminderen. In lageinkomenslanden kan de daling oplopen tot 1,7%, met hogere voedselprijzen en een grotere druk op de voedselzekerheid als gevolg.

Vereisten voor stabiliteit

De Outlook onderstreept daarmee dat groei van de voedselproductie alleen niet voldoende is. Om de wereldwijde voedselvoorziening stabiel te houden, blijven investeringen nodig in productiviteit, infrastructuur, technologie en de beschikbaarheid van essentiële landbouwgrondstoffen. Daarnaast benadrukken OESO en FAO het belang van een open en goed functionerende internationale handel. Die blijft volgens het rapport cruciaal om regionale verschillen tussen productie en consumptie op te vangen en om de gevolgen van toekomstige verstoringen op de voedselmarkten te beperken.

www.oecd.org